Жиі қойылатын сұрақтар
Қабылдау өтініш беру тәртібімен жүргізіледі. Ұлы Отан соғысының ардагерлері, жеңілдіктері бойынша Ұлы Отан соғысының ардагерлеріне теңестірілген ардагерлер, басқа мемлекеттер аумағындағы действий қимылдарының ардагерлері, еңбек ардагерлері, мүгедектігі бар адамдар, қамқор әйелдер, адамдар, «Алтын Қыран», «Халық қаһарманы», «Қазақстан Еңбек ер» ордендерінің наградалары эсседен тыс қабылданады. Кейс: Аigүл есімді азаматша тұрғын үй құқықтарының бұзылуына байланысты әкімдікке жеке қабылдауға жүгінді. Қабылдау күні кабинет алдында бірнеше азамат өз кезегін күтіп тұрды. Айгүл жүкті әйел екенін айтып, оны растайтын медициналық құжатты көрсетті. Ол басқа азаматтардан кейін келгеніне қарамастан, оны кезектен тыс қабылдады. Жеке қабылдау барысында Айгүл өз мәселесін баяндап, қажетті құжаттарды тапсырды. Осылайша, ол жүкті әйелдерге берілген құқық негізінде кезектен тыс жеке қабылдауға ие болды.
Әлеуметтiк маңызы бар азық-түлiк тауарларына бағаның едәуiр өсуi туралы мәлiметтер болған жағдайда азамат мына жерлерге жүгіне алады: әкімдікке — әлеуметтік маңызы бар азық-түлік тауарларына бөлшек саудадағы шекті бағаларды жергілікті атқарушы органдар бақылайды және бағаның негізсіз өсуіне қатысты мәселелерді қарайды.
Тұрғылықты жері бойынша Сауда және тұтынушылардың құқықтарын қорғау департаментіне — әлеуметтік маңызы бар азық-түлік тауарларына белгіленген бағалардың сақталмауы туралы шағым қабылданады.
e-Otinish арқылы — тиісті мемлекеттік органға онлайн түрде өтініш беріп, оның қаралу барысын бақылауға болады.
Өтінішке тауардың бағасы көрсетілген сөре жапсырмасының суретін, тауардың фотосын, кассалық чекті, сондай-ақ дүкеннің мекенжайын, сатып алған күн мен уақытты қоса тіркеген жөн.
Жарамдылық мерзімі өткен тауарларды өткізу анықталған жағдайда азамат е-өтініш ақпараттық жүйесі арқылы жүгінуге құқылы. Өтініште дүкеннің атауын, оның мекен-жайын, бұзушылықтың анықталған күні мен уақытын көрсету, сондай-ақ мән-жайларды егжей-тегжейлі сипаттау ұсынылады. Растайтын материалдар қоса берілсін: тауардың фотосуреттері, кассалық чек. Тіркелгеннен кейін өтініш ҚР заңнамасында белгіленген мерзімде қаралады. Кейс: Сатып алушы дүкеннен жарамдылық мерзімі өтіп кеткен, сатылымға қойылған азық-түлік өнімдерін анықтады. Ол жарамдылық мерзімі көрсетілген тауарларды суретке түсіріп, дүкен әкімшілігіне жарамдылық мерзімі өтіп кеткен өнімдерді сөрелерден алып тастауды талап етті. Осыдан кейін сатып алушы фотосуреттерді және бар болған жағдайда тауарды сатып алғанын растайтын чекті қоса тіркеп, тұтынушылардың құқықтарын қорғау жөніндегі аумақтық органға шағым түсірді. Нәтижесінде дүкен жауапкершілікке тартылып, жарамдылық мерзімі өтіп кеткен өнімдер сатылымнан алынып тасталды.
Қазақстан Республикасының аумағында орны ауыстырылатын (тасымалданатын) объектілерді тасымалдауды жүзеге асыру қағидаларының 3-тармағына сәйкес Қазақстан Республикасы аумағында тасымалдауға (орнын ауыстыруға) жататын орны ауыстырылатын (тасымалданатын) объектілер ветеринариялық анықтамамен қоса жүреді.
Орны ауыстырылатын (тасымалданатын) объектілерді ветеринариялық анықтамасыз тасымалдауға (орнын ауыстыруға) рұқсат берілмейді. Кейс: Азамат итін Петропавл қаласынан Алматы қаласына алып барғысы келеді. Жолға шығар алдында ол ветеринариялық ұйымға жүгінеді, онда жануар тексеріліп, ветеринариялық паспортының негізінде жануарды тасымалдауға арналған ветеринариялық анықтама рәсімделеді. Тасымалдау кезінде иттің ветеринариялық паспорты және тиісті ветеринариялық анықтамасы болуы қажет.
«Ветеринария туралы» Заңның 13, 13-1-баптарына сәйкес ветеринариялық мақсаттағы дәрілік заттарды өткізу жөніндегі қызмет лицензиялауға жатпайды. Қызметтің осы түрі үшін ветеринария саласындағы кәсіпкерлік қызметті жүзеге асырудың хабарландыру тәртібі белгіленген.
Осыған байланысты ветеринариялық дәріхана ашу үшін қызметті бастамас бұрын ветеринария басқармасына ветеринариялық мақсаттағы дәрілік заттарды, биологиялық препараттарды, ветеринариялық және зоогигиеналық мақсаттағы бұйымдар мен керек-жарақтарды өткізу жөніндегі кәсіпкерлік қызметтің басталғаны туралы хабарлама беру қажет.
Хабарлама «Е-лицензиялау» ақпараттық жүйесі арқылы беріледі. Кейс: Кәсіпкер Петропавл қаласында жануарларға арналған азық-түлік, ветеринариялық препараттар және басқа да тауарларды сататын дүкен ашқысы келеді. Ветеринариялық дәрілік заттарды сату үшін лицензия алу талап етілмейді, алайда кәсіпкер жұмысын бастамас бұрын ЖК немесе ЖШС ретінде тіркеліп, дәрілік заттарды сақтау талаптарына сәйкес келетін үй-жайды дайындауы және «Е-лицензиялау» жүйесі арқылы ветеринария саласындағы кәсіпкерлік қызметті жүзеге асырудың басталғаны туралы хабарлама беруі қажет.
«eGov mobile» мобильді қосымшасында тіркелу пайдаланушының жеке басын қашықтан растау арқылы жүзеге асырылады.
Тіркелу үшін пайдаланушы:
• мобильді қосымшаны орнатады;
• телефон нөмірін тіркейді және растайды;
• биометриялық сәйкестендіруден өтеді;
• жеке деректерін тексереді және растайды;
• электрондық цифрлық қолтаңба (ЭЦҚ) алу үшін қажетті деректерді енгізеді;
• қосымшаға қауіпсіз кіру параметрлерін баптайды.
Тіркелу аяқталғаннан кейін пайдаланушы:
• электрондық цифрлық қолтаңба ала алады;
• мобильді азаматтар базасында тіркеледі;
• eGov.kz порталындағы жеке кабинетке қол жеткізеді;
• мемлекеттік қызметтерді электрондық форматта пайдалана алады. Кейс: Қазақстан азаматы Мадина мемлекеттік қызметтерді онлайн алу үшін eGov Mobile қосымшасында тіркелгісі келеді. Ол қосымшаны смартфонына орнатып, телефон нөмірін тіркеп, растайды. Кейін Мадина биометриялық сәйкестендіруден өтіп, жеке деректерін тексереді және электрондық цифрлық қолтаңба (ЭЦҚ) алу үшін қажетті мәліметтерді енгізеді. Қауіпсіз кіру параметрлерін баптағаннан кейін оның eGov Mobile қосымшасындағы тіркеуі аяқталады. Осыдан кейін Мадина ЭЦҚ ала алады, Мобильді азаматтар базасына тіркеле алады, eGov.kz порталындағы жеке кабинетін пайдалана алады және мемлекеттік қызметтерді электрондық форматта қашықтан ала алады.
Екі факторлы аутентификация – бұл пайдаланушыны жүйеге кіргізу кезінде екі түрлі растау әдісін қолдану (мысалы, құпиясөз және SMS-код немесе ЭЦҚ).
Бұл тәсіл:
• пайдаланушының жеке басын нақты растауға;
• аккаунтты бөгде тұлғалардың қолдануынан қорғауға;
• мемлекеттік ақпараттық жүйелердің қауіпсіздігін арттыруға мүмкіндік береді.
Егер құпиясөз белгілі болып қалса да, екінші факторсыз жүйеге кіру мүмкін болмайды, бұл деректердің қорғалу деңгейін едәуір күшейтеді. Кейс: Қазақстан азаматы Данияр мемлекеттік қызметтерді алу үшін электрондық үкімет порталындағы жеке кабинетін пайдаланады. Өз аккаунтын қорғау үшін ол екі факторлы аутентификацияны қосады: жүйеге кірген кезде алдымен құпиясөзін енгізеді, содан кейін телефон нөміріне жіберілген SMS-код арқылы өзінің жеке басын растайды. Бір күні оның құпиясөзі бөгде адамдарға белгілі болып қалады, алайда алаяқтар екінші растау факторына қол жеткізе алмайтындықтан, аккаунтқа кіре алмайды. Екі факторлы аутентификацияның арқасында Даниярдың жеке деректері қорғалып, мемлекеттік ақпараттық жүйелерге рұқсатсыз қол жеткізу қаупі төмендейді.
«eGov Mobile» қосымшасы арқылы ЭЦҚ алу үшін пайдаланушы:
• мобильді қосымшаны орнатып, жүйеге кіреді немесе тіркеледі;
• телефон нөмірін растайды;
• Digital ID сервисі арқылы биометриялық сәйкестендіруден өтеді;
• жеке деректерін тексереді және растайды;
• ЭЦҚ шығару үшін қажетті мәліметтерді енгізеді;
• қауіпсіздік параметрлерін баптайды.
Осы рәсімдер аяқталғаннан кейін пайдаланушыға электрондық цифрлық қолтаңба беріледі және оны электрондық мемлекеттік қызметтерді алу кезінде пайдалануға болады. Кейс: Қазақстан азаматы Алия электрондық үкімет порталы арқылы соттылығының болуы немесе болмауы туралы анықтама алғысы келеді, бірақ оның ЭЦҚ-сы жоқ. Ол eGov Mobile қосымшасын орнатып, тіркеуден өтеді және телефон нөмірін растайды. Содан кейін Алия Digital ID сервисі арқылы биометриялық сәйкестендіруден өтіп, жеке деректерін тексереді және ЭЦҚ шығару үшін қажетті мәліметтерді енгізеді. Қауіпсіз қол жеткізу параметрлерін баптағаннан кейін оған электрондық цифрлық қолтаңба беріледі. Осы ЭЦҚ арқылы ол мемлекеттік электрондық қызметтерге кіріп, қажетті анықтаманы ХҚКО-ға бармай-ақ онлайн түрде ала алады.
Еріктілер қоғам игілігі үшін ақысыз негізде түрлі жұмыстар атқарады. Олар әлеуметтік, экологиялық, мәдени, спорттық және қайырымдылық бағыттарындағы іс-шараларды ұйымдастыруға және өткізуге белсенді қатысады. Сонымен қатар, олар халықтың әлеуметтік осал топтарына, яғни көмекке мұқтаж адамдарға қолдау көрсетеді, қоғамдық бастамаларды жүзеге асыруға көмектеседі. Еріктілер қоршаған ортаны қорғау шараларына қатысып, тазалық жұмыстарын жүргізуге, табиғатты қорғауға өз үлестерін қосады. Олар мәдени және спорттық іс-шараларды ұйымдастыру арқылы адамдардың белсенділігін арттыруға ықпал етеді. Төтенше жағдайлар кезінде зардап шеккен адамдарға гуманитарлық көмек көрсету, қажетті заттарды жеткізу және қолдау жұмыстарын атқарады. Еріктілердің еңбегі қоғамдағы өзара көмекті нығайтып, азаматтардың қоғамдық белсенділігін арттыруға және қоғамның әлеуметтік дамуына маңызды үлес қосады. Кейс: Қазақстандағы университеттердің бірінің студенттері күнделікті өмірде қиындықтарға тап болатын қарт адамдарға көмек көрсету үшін волонтерлік топ құрды. Волонтерлер жалғыз тұратын зейнеткерлерге тегін барып, азық-түлік пен дәрі-дәрмек сатып алуға көмектесті, тұрмыстық жұмыстарын орындап берді, сондай-ақ оларға моральдық қолдау көрсетіп, әңгімелесті. Осы бастаманың арқасында қарт адамдар қажетті көмек пен көңіл бөлуді алды, ал волонтерлер қоғамдағы өзара көмек пен әлеуметтік жауапкершілік мәдениетін дамытуға өз үлесін қосты.
Иә, Қазақстан Республикасының Байланыс туралы Заңының 36-1 - бабының 1-тармағына сәйкес Сіз басқа ұялы байланыс операторымен өтеусіз негізінде ұялы байланыс қызметтерін көрсету туралы жаңа шарт жасасу кезінде абоненттік нөмірді сақтауға және пайдалануға құқығыңыз бар. Кейс: Қазақстан азаматы Айдос +7 700 123 45 67 нөмірін «Оператор А» компаниясының қызметтерімен пайдаланады, алайда тиімдірек тарифтік жоспарға байланысты басқа операторға ауысуды шешеді. Ол жаңа операторға жүгініп, ұялы байланыс қызметтерін көрсету туралы шарт жасайды және өз нөмірін ауыстыруға өтініш береді. Қажетті рәсімдер аяқталғаннан кейін оның телефон нөмірі өзгеріссіз қалады, тек байланыс операторы өзгереді: Айдос бұрынғы нөмірін қоңыраулар, хабарламалар және басқа да қызметтер үшін пайдалануды жалғастырады. Нөмірді ауыстыру Қазақстан Республикасының «Байланыс туралы» Заңының 36-1-бабының 1-тармағына сәйкес тегін жүзеге асырылады.