Жиі қойылатын сұрақтар
Қысқа жауап:
Иә, егер заңбұзушылықтар туралы нақты фактілер болса, жоспардан тыс тексеру жүргізілуі мүмкін. Мұндай тексерулер мемлекеттік бақылау органдары тарапынан жүргізіледі, егер күдік туындаса және жеткілікті негіздер болса.
Толық жауап:
Заң бойынша, жоспардан тыс тексеру тек нақты фактілер мен дәлелдер болған жағдайда жүргізіледі. Егер азаматтар немесе ұйымдар Қазақстан заңдарын бұзу туралы шағымданса, және бұл шағымдар расталған жағдайда тексеру тағайындалады. Бақылаушы орган тексеру жүргізіп, заң бұзушылықты анықтауға тырысады, бұл адам өмірі мен денсаулығына немесе қоршаған ортаға қауіп төндіретін жағдайларды болдырмауға бағытталған. Тексеру бастау үшін қажетті дәлелдер мен негіздер ұсынылуы керек.
Мысал: егер өтініш беруші тауарды (мысалы, тоңазытқышты) сатып алса және сатып алғаннан кейін зауыттық таңбалаудың, EAS бірыңғай айналым белгісінің, Өндіруші туралы мәліметтердің немесе техникалық сипаттамалардың жоқтығын анықтаса, бұл «Техникалық реттеу туралы» Қазақстан Республикасы заңнамасын бұзу болып табылады.
Мұндай жағдайда өтініш беруші өзінің тұрғылықты жері бойынша немесе сауда нүктесінің орналасқан жері бойынша Техникалық реттеу және метрология комитетінің (ТРМК) аумақтық департаментіне жүгінуі қажет.
Өтініш берушінің іс-қимыл алгоритмі
- Құжаттамалық тіркеу: өтініш беруші сатып алынған тоңазытқышта міндетті сәйкестендіру белгілері (корпустағы тақтайшалар, энергия тиімділігі жапсырмалары) жоқ екендігі туралы дәлелдер жинайды.
- Сатушыны сәйкестендіру: фискалдық чектен сауда ұйымының деректері жазылады (ЖК/ЖШС Атауы, БСН/ЖСН және нақты мекенжайы).
- Өтініш беру: өтініш e-Otinish мемлекеттік ақпараттық жүйесі арқылы жіберіледі. Адресат ретінде тиісті аймақтың ТРМК департаменті таңдалады.
Қажетті құжаттар пакеті
Тексеруді бастау үшін өтініш беруші өтінішке мынадай материалдарды қоса беруі қажет:
* Сатып алуды растау: сканерлеу немесе фискалдық чектің нақты фотосуреті. Ол болмаған жағдайда-тауарлық чек немесе банктік қосымшадан үзінді көшірме.
* Бұзушылықтарды фотофиксациялау: * тоңазытқыштың жалпы көрінісінің суреттері.
* зауыттық тақтайшалар мен EAS белгісінің жоқтығын растайтын артқы қабырға, компрессорлық жинақ және ішкі камералардың фотосуреттері.
* зауыттық қаптаманың суреті (бар болса).
* Техникалық құжаттама: кепілдік талонының немесе Нұсқаулықтың көшірмесі (егер оларда сериялық нөмірлер немесе сертификаттау деректері болмаса).
ҚР Кәсіпкерлік Кодексі
http://adilet.zan.kz/rus/docs/K1500000375
Қысқа жауап:
Сәйкестікті растау (сертификаттау) және сынақ жүргізумен айналысатын барлық аккредиттелген ұйымдардың тізімі ашық түрде қолжетімді.
Оны мына сайттардан таба аласыз:
• Ұлттық аккредиттеу орталығының ресми сайты: www.nca.kz
• Техникалық реттеу комитетінің ақпараттық жүйесі: https://techreg.gov.kz — «Аккредиттеу субъектілерінің тізілімі» бөлімі
Ол жерден сертификаттау мен зертханалық сынақтарды жүргізуге ресми құқығы бар ұйымдар туралы қажетті ақпаратты таба аласыз..
Толық жауап:
Қазақстанда өнімдердің талаптарға сәйкестігін тексеруге (бұл сәйкестікті растау деп аталады) және зертханалық сынақтар жүргізуге рұқсаты бар арнайы ұйымдар бар. Ұйымның ресми түрде жұмыс істейтініне және тиісті рұқсаттары бар екеніне көз жеткізу үшін аккредиттелген ұйымдар тізілімін қарау қажет.
Мұндай тізім ашық қолжетімді және оны мына жерлерден табуға болады:
1. Ұлттық аккредиттеу орталығының (ҰАО) ресми сайтында – бұл аккредиттеу беретін негізгі орган. Сайт: www.nca.kz
2. Техникалық реттеу және метрология комитетінің ақпараттық жүйесінде: https://techreg.gov.kz
Ол жерде «Аккредиттеу субъектілерінің тізілімі» бөліміне кіріп, қажет сала бойынша (мысалы, тауарларды сертификаттау немесе зертханалық сынақтар) қажетті ұйымдарды табуға болады.
Бұл тізілімдер сізге өнімнің сәйкестігін растау немесе техникалық регламент бойынша тексеруден өту қажет болған жағдайда, дұрыс сертификаттау органын немесе зертхананы таңдауға көмектеседі.
Осы тәртіп субъектілер мемлекеттік органға жүгіне алатын барлық кейстерге қатысты қолданылады.
www.nca.kz
Қысқа жауап:
Иә, егер тауар Еуразиялық экономикалық одақтың (ЕАЭО) немесе Қазақстанның техникалық регламенттеріне кіретін тізімде болса, онда оған міндетті түрде сертификат алу қажет.
Сертификаттың қажет екенін нақты білу үшін:
1. Алдымен қандай тауар екенін анықтайды.
2. Содан кейін арнайы аккредиттелген орталықтарға жүгінеді. Олар осы іспен айналысады.
Мұндай орталықтардың тізімін мына сайттардан табуға болады:
• www.nca.kz — Ұлттық аккредиттеу орталығының сайты
• https://techreg.gov.kz — «Аккредиттеу субъектілерінің тізілімі» бөлімі.
Осы жерлерден кімнің сертификат беруге құқығы бар екенін тексере аласыз.
Толық жауап:
Заң бойынша Еуразиялық экономикалық одақтың (ЕАЭО) мен Қазақстанның барлық техникалық регламенттері міндетті түрде сақталуы керек. Яғни, егер тауар осы регламенттердің біріне кірсе — оған міндетті түрде сертификат алу қажет.
Бірақ алдымен тауар осы регламенттерге жата ма, соны нақты анықтау керек. Бұл процесс өнімді сәйкестендіру деп аталады — оны арнайы сертификация органдары (АСО) жүргізеді.
Тек осындай органдар ғана тауарға сертификат қажет пе, жоқ па — соны нақты айта алады. Техникалық реттеу және метрология комитеті (ТРМК) бұл іспен тікелей айналыспайды, сондықтан аккредиттелген сертификация органдарына жүгінуді ұсынады.
Не істеу керек:
1. Тауарыңызға сәйкес жұмыс істейтін аккредиттелген сертификация органын табыңыз.
2. Сол жерге барып сәйкестендіру мен кеңес алыңыз.
Мұндай органдардың тізімін мына сайттардан табуға болады:
• www.nca.kz
• https://techreg.gov.kz — «Аккредиттеу субъектілерінің тізілімі» бөлімі.
Осы тәртіп субъектілер мемлекеттік органға жүгіне алатын барлық кейстерге қатысты қолданылады.
1) «Техникалық реттеу туралы» ҚР Заңы;
2) 2014 жылғы 29 мамырдағы Еуразиялық экономикалық одақ туралы шартқа № 9 қосымша;
3) «сәйкестікті бағалау қағидаларын бекіту туралы» ҚР Сауда және интеграция министрінің м.а. 2021 жылғы 29 маусымдағы № 433-НҚ Бұйрығы.
http://adilet.zan.kz/rus/docs/Z2000000396
Бұл жүйе ерікті болып табылады. Ұйымдардың Халал өнімдеріне арналған стандарттары ұлттық стандарттармен қатар қолданылады және сәйкесінше 1 шілдеден бастап Ұлттық стандарттарды енгізу бұрын берілген сертификаттардың, сондай-ақ ұйым стандарттарының күшін жоймайды.
Сұрақ: ұлттық және мемлекетаралық стандарттардың іс-қимылы туралы өзекті ақпаратпен Мен қайдан таныса аламын?
Жауап: ұлттық және ХБ іс-қимылы туралы өзекті ақпаратпен;мемлекеттік стандарттармен нормативтік техникалық құжаттардың бірыңғай мемлекеттік қорының ресми сайтында танысуға болады (<url> www.egfntd.kz)
1. "Қазақстандықтардың әл - ауқатын арттыруға бағытталған орнықты экономикалық өсу" ұлттық жобасы (ҚР 2021 жылғы 12 қазандағы №730 ПП)шеңберінде Қазақстан Республикасы Сауда және интеграция министрлігінің алдына шикізаттық емес экспортты 2 есе - $ 41 млрд дейін ұлғайту міндеті қойылды.
Қойылған міндетті шешу үшін ҚР Сауда және интеграция министрлігі "сыртқы сауданың жалпы көлеміндегі шикізаттық емес экспорттың үлесі"көрсеткіші бойынша бірқатар кешенді шаралар қабылдайтын болады.
Мәселен, олардың бірі - экспорттаушыларды қолдаудың қаржылық шаралары шеңберінде өнімді сыртқы нарықтарға жылжытуға және тасымалдауға жұмсалған шығындарды өтеу көзделеді.
Екінші критерий экспорттаушыларды қолдаудың қаржылық емес шаралары болады, оған сауда-экономикалық миссиялар жүргізу, ұлттық стендтер ұйымдастыру, экспорттаушылар үшін оқыту жүргізу, кәсіпкерлер үшін экспорт бойынша талдау жүргізу кіреді.
________
2.Сондай-ақ, 2021-2025 жылдарға арналған кәсіпкерлікті дамыту жөніндегі ұлттық жоба (2021 жылғы 12 қазандағы №728 ҚР өп) шеңберінде биржалық сауда бағыты бойынша ведомство сұйытылған мұнай газының, бензиннің, дизель отынының, реактивті қозғалтқыштар мен битумға арналған отынның, сондай-ақ көмірдің тауарлық биржалары арқылы өткізу үлесін арттыру бойынша бірден бірнеше міндеттерді жүзеге асырады.
Бұл көрсеткіштерге қол жеткізу биржалық сауданы жетілдіруге және дамытуға бағытталған "кейбір заңнамалық актілерге биржалық сауданы дамыту және жетілдіру мәселелері бойынша өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы" Қазақстан Республикасы Заңының жобасында көзделген
Заң жобасына сәйкес тауар биржалары негізгі үш бағыт бойынша дамитын болады:
-Тауар биржалары қызметінің талаптарын ұлғайту және ашықтығын арттыру (жарғылық капиталды ұлғайту, тауар биржаларының екі деңгейлі жүйесін енгізу, тауар биржалары мен биржалық саудаға қатысушылардың қаржылық тұрақтылығына қойылатын талаптарды белгілеу, биржалық сауданың бірыңғай қағидаларын бекіту).
-Биржалық сауданы дамыту үшін бәсекелес орта мен жағдайлар жасау (брокерлер мен дилерлерді бірыңғай аккредиттеуді белгілеу, олардың бірнеше тауар биржаларына қатысуына тыйым салуды бір мезгілде алып тастау, клиенттердің биржалық сауда-саттыққа делдалдарсыз бір жолғы келушілер ретінде қатысуына қол жеткізуі, тауарлар мен Сауда-саттықты секциялар бойынша бөлу).
-Биржалық сауда көлемін ұлғайту (секция түріне және жасалған мәмілелер көлеміне қарай сараланған мөлшерлемелер белгілеу, биржада мәмілелердің өздерін жасасуды да, шарттардың орындалуын да сақтандыру құралын енгізу).
Әзірленген заң жобасы 2025 жылға қарай биржалық сауда көлемінің 5,6 трлн-ға дейін өсуін болжайды. теңге жылына (2020 жылы-1,4 трлн. жалпы көтерме сауда көлеміндегі биржалық сауда үлесін 14% – ға дейін ұлғайту (2020 жылы-3%).
Заңнамаға көрсетілген толықтыруларды енгізу биржалық сауданың қолжетімділігін жақсартуға және көлемін ұлғайтуға, жаңа, оның ішінде шетелдік әріптестерді тартуға, бәсекелес ортаны құруға, табиғи бағаларды белгілеуге, биржалық мәмілелердің ашықтығын қамтамасыз етуге көмектеседі. Осының бәрі бірге орнықты және бәсекеге қабілетті отандық биржалық саланы қалыптастырады.
___________
3.Бұдан басқа, "Қазақстандықтардың әл-ауқатын арттыруға бағытталған орнықты экономикалық өсу" ұлттық жобасы шеңберінде (12.10.21 ж.ҚР 730 ПП) Қазақстанда сынақ зертханаларының жалпы санының 30% - ын жаңғырту көзделген.
Көрсеткішке қол жеткізу үшін бірқатар кешенді шаралар қабылданатын болады.
Осылайша, 2021 жылы 2 бағыттан тұратын зертханалық базаны жаңғырту үшін жағдай жасау жөніндегі кешенді жоспар әзірленді (зертханалық базадағы нүктелі "олқылықтарды" әдіснамалық анықтау және зертханалық базаны жарақтандыру тетіктері).
Зертханалық базаны жаңғырту нарықты импорттық өнімді қоса алғанда, сапасыз және қауіпсіз емес өнімдерден қорғауға, сондай-ақ өндірілетін өнімнің ҚР-ға сенімді экспортына ықпал ететін болады, өйткені халықаралық талаптарға сәйкес келетін толыққанды сынақтар басқа елдердің тиісті танылуын қамтамасыз етеді.
_________
4."Қазақстандықтардың әл-ауқатын арттыруға бағытталған орнықты экономикалық өсу" ұлттық жобасы шеңберінде (12.10.21 ж.ҚР 730 ПП) Қазақстанда сынақ зертханаларының жалпы санының 30% - ын жаңғырту көзделген.
Көрсеткішке қол жеткізу үшін бірқатар кешенді шаралар қабылданатын болады.
Ол үшін сәйкестікті бағалау жөніндегі Халықаралық ұйымдарға қатысу арқылы Қазақстанның сәйкестікті бағалаудың ұлттық жүйесінің интеграциясын тереңдету және кеңейту жөніндегі жұмыс жоспарланған.
Саудадағы техникалық кедергілерді азайту жөніндегі стратегиялық міндетті іске асыру, сондай-ақ отандық өнімнің кедергісіз экспорты үшін жағдайлар жасау үшін ҚР аккредиттеу жөніндегі органы халықаралық ұйымдардың техникалық комитеттерінің жұмысына белсенді қатысатын, аккредиттеу жөніндегі халықаралық және өңірлік ұйымдардағы толық құқылы мүше мәртебесін қолдайтын және растайтын болады. Сондай-ақ менеджмент жүйесін жақсартуға ықпал ету, әдістемелерді игеру бойынша бағалаушылардың біліктілігін арттыру және аккредиттеу саласында шетелдік сарапшылардың бағалау жүргізу практикасын қолдану.
Бұдан әрі әлемдік жетекші практикаға сәйкес аккредиттеудің жаңа схемалары (бағыттары), оның ішінде ғылымның, бизнес пен технологиялардың жаңа бағыттарын дамытуды қамтамасыз ететін зертханалары жоқ экономика секторларында енгізілетін болады.
____________
5.Бұдан бұрын хабарланғандай, бейінді министрлік кәсіпкерлікті дамыту жөніндегі ұлттық жоба (2021 жылғы 12 қазандағы №728 ҚР ПП) шеңберінде сауданың заманауи форматтарын, оның ішінде өндірушіден тұтынушыға дейінгі толық циклді инфрақұрылымды қалыптастыру міндетін іске асырады.
Бұл бағыттағы жұмыс басталып та кетті.
Біріншісі, стационарлық емес сауда объектілері жаңғыртылатын болады.Бұл шаралар өркениетті сауда деңгейін арттыруға, салықтық әкімшілендіруді жақсартуға және көлеңкелі сауданы қысқартуға мүмкіндік береді.
Екіншіден, тиімді жұмыс істейтін сауда-логистикалық және тарату жүйесін құру, атап айтқанда 24 кто-дан тұратын ұлттық тауар өткізу жүйесін құру көзделеді.Жалпы, ҒТК құру өндіріс сатысында да, оны бөлу және өткізу сатыларында да өзара байланысты проблемаларды кешенді шешуге мүмкіндік береді.
Үшіншіден, трансшекаралық хабтарды дамытудың бірыңғай стратегиясы қабылданады және трансшекаралық сауданың 5 орталығы құрылады/жаңғыртылады.Бүгінде Өзбекстанмен шекарада "Орталық Азия" ХТО құру басталды. Ресей, Қытай, Қырғызстан және Иранмен сыртқы шекараларда осындай орталықтар құру және жаңғырту жоспарда бар.