Жиі қойылатын сұрақтар
Объектінің санаты оның қызметінің қоршаған ортаға қаншалықты әсер ететінін көрсетеді.
Соған байланысты қандай экологиялық талаптар қолданылатыны анықталады (мысалы, рұқсат алу немесе қоршаған ортаға әсерді бағалау қажеттілігі).
Қазақстан Республикасының Экологиялық кодексінің 12-бабына сәйкес, объектінің санаты:
- әсер ету деңгейі жоғары объектілер үшін — уәкілетті мемлекеттік органмен (ШҚО бойынша Экология департаменті);
- қауіптілігі төмен объектілер үшін — субъектінің (кәсіпкердің) өзі, мемлекетке хабарлау тәртібімен айқындалады.
Санатты анықтау критерийлері
Санатты белгілеу кезінде мыналар ескеріледі:
- шығарындылардың (эмиссиялардың) көлемі мен түрі;
- қолданылатын технологиялар;
- өндірістің экологиялық қауіптілік деңгейі;
- халықтың денсаулығына және қоршаған ортаға ықтимал әсері.
Санаттардың түрлері
Объектілер 4 санатқа бөлінеді:
- I санат — елеулі әсер (мысалы, ірі өнеркәсіп кәсіпорындары);
- II санат — орташа әсер;
- III санат — шамалы әсер;
- IV санат — ең төмен әсер.
Мысал
Ластаушы заттардың көп мөлшерде шығарындысы бар ірі зауыт I санатқа жатады, ал қоршаған ортаға әсері төмен шағын кәсіпорын III немесе IV санатқа жатуы мүмкін.
Терминдерге түсініктеме
Эмиссиялар — қоршаған ортаға ластаушы заттардың шығарылуы.
Объектінің санаты — кәсіпорын қызметінің қоршаған ортаға әсер ету деңгейі.
Уәкілетті орган — экология саласындағы мемлекеттік орган, объектінің санатын айқындайды.
Пайдалану құқығын алу үшін келесілер қажет.
- Резервтік балық шаруашылығы су айдындарының тізіміне су айдынын қосу
Уәкілетті орган бассейндік су инспекциясымен келісілгеннен кейін резервтік су айдындарының тізімін қалыптастырады және жариялайды. Пайдалану тек осы тізімдегі су объектілеріне қатысты мүмкін.
- Су айдынын пайдалану құқығын алу
2.1. Конкурстық тәртіп (негізгі әдіс)
Шаруашылық қызмет құқығын алу үшін:
Өтініш беруші конкурсқа қатысуға құжаттар тапсырады.
Белгіленген кепілдік жарнасын енгізеді.
Конкурста жеңеді.
Көл-тауар немесе тор қызметін жүзеге асыруға уәкілетті органмен шарт жасасады.
Су қоймасын бекіту мерзімі-10 жылдан 49 жылға дейін, паспорттау негізінде анықталады.
2.2. Конкурссыз ұсыну (ерекше жағдайлар)
Жергілікті маңызы бар су айдындары конкурссыз бекітіледі, егер:
олар толығымен бір меншік иесінің немесе жалға алушының жер учаскелерінде орналасқан;
резервтік су қоймаларының тізіміне енгізілген;
тиісті өтінім берілді.
Егер тоған бірнеше меншік иелерінің учаскелерінде орналасса, қалғандарынан жазбаша бас тарту қажет.
- Құқық алғаннан кейін міндетті әрекеттер
Аквамәдениет субъектісі:
1 жыл ішінде биологиялық негіздемені әзірлеу және келісу;
келісілгеннен кейін 1 ай ішінде даму жоспары бекітілсін;
биологиялық негіздемеде көзделген аквашаруашылық объектілерін көбейтуге және (немесе) күтіп-ұстауға, өсіруге байланысты қызметті жүзеге асыруға;
аквашаруашылықты су биологиялық ресурстарына және оларды қоршаған ортаға зиян келтіруге жол бермейтін тәсілдермен және әдістермен жүргізуді қамтамасыз етуге;
уәкілетті орган бекіткен қағидаларға сәйкес биологиялық негіздемені әзірлеуді қамтамасыз етуге;
уәкілетті органға әкімшілік деректерді мемлекеттік статистика саласындағы уәкілетті органмен келісу бойынша бекітілген аквашаруашылық саласындағы әкімшілік деректерді жинауға арналған нысандарға сәйкес ұсынуға;
уәкілетті орган бекіткен қағидаларға сәйкес қарсы міндеттемелерді орындау бойынша ақпарат беруге;
су объектілерінде аквашаруашылық объектілерінің бөгде немесе генетикалық модификацияланған түрлерін интродукциялауға жол бермеуге;
ветеринариялық (ветеринариялық-санитариялық) талаптарды, сондай-ақ халықтың санитариялық-эпидемиологиялық саламаттылығы саласындағы қағидалар мен талаптарды сақтауға;
уәкілетті орган айқындаған тәртіппен аквашаруашылықтың ақпараттық жүйесінде тіркелуге;
Құрып кету қаупі төнген жабайы фауна мен флора түрлерімен халықаралық сауда туралы конвенцияның I және II қосымшаларына түрлері енгізілген жануарларды жасанды жолмен өсіру жөніндегі қызметті жүзеге асыруды бастағаны немесе тоқтатқаны туралы хабарламаны Қазақстан Республикасының жануарлар дүниесін қорғау, өсімін молайту және пайдалану саласындағы заңнамасына сәйкес жіберуге;
Қазақстан Республикасының экология заңнамасының талаптарын сақтауға, сондай-ақ қоршаған ортаны қорғау жөніндегі шараларға жәрдемдесуге міндетті.
- Жағалау аймағы мен су кеңістігін пайдалану
Егер торларды, пирстерді, құрылыстарды немесе кірме жолдарды орналастыру қажет болса, қолданылады:
су сервитуты-су айдынының бір бөлігін шектеулі пайдалану құқығы (Су кодексі бойынша);
жер сервитуты немесе жағалау белдеуін жалға алу (Жер кодексі бойынша).
Сервитутты аумағына және пайдалану түріне байланысты уәкілетті орган немесе ЖАО ресімдейді.
- Шектеулер
Егер су қоймасы болса, пайдалану мүмкін емес:
шаруашылық қызметке тыйым салынған ерекше қорғалатын табиғи аумақтарға жатады;
табиғатты қорғауға немесе санитарлық тыйымдарға ие;
ауыз сумен қамтамасыз ету үшін қолданылады.
Иә, егер тоған ерекше қорғалатын табиғи аумақтар санатына жатпаса, табиғи су қоймасында балықты торлы немесе көлдік-тауарлық өсіруді ұйымдастыру мүмкін болады. Қазақстан Республикасының заңнамасы жалпыға ортақ пайдаланылатын табиғи су айдындарында аквамәдени қызметті жүргізуге рұқсат береді, бірақ белгіленген талаптар сақталған жағдайда ғана. Мұндай қызметті бастау үшін су айдыны аквамәдениет субъектісіне балық шаруашылығы су айдыны немесе су айдынының учаскесі ретінде ресми түрде бекітілуі керек. Осыдан кейін аквамәдениет субъектісі таңдалған балық түрлерін өсірудің экологиялық рұқсат етілгендігін растайтын биологиялық негіздемеге, сондай-ақ өсіру технологиясын, өндіріс көлемін және резервуарды қорғау шараларын қамтитын даму жоспарына ие болуға міндетті. Бұл құжаттар экономиканың экожүйеге әсерін бағалауға және су ресурстарын ұтымды пайдалануды қамтамасыз етуге мүмкіндік береді.
Бұл тәсіл аквамәдениеттің дамуы мен табиғи ортаны сақтау арасындағы тепе-теңдікті қамтамасыз етеді.
Мысалы: Кәсіпкер тор шаруашылығын табиғи көлге орналастыра алады, егер ол ұлттық саябақтың немесе қорықтың бөлігі болмаса, пайдалану құқығы алынған, биологиялық негіздеме жасалған, даму жоспары бекітілген жағдайда. Бұл құжаттарды рәсімдемей, су қоймасы ерекше қорғалатын табиғи аумақ мәртебесіне ие болмаса да, қызмет заңсыз болып саналады.
Пайдаланушылардың мемлекеттік архивтің оқу залында жұмыс істеу тәртібі рұқсат беруді, құжаттарға қол жеткізуді және белгіленген жұмыс ережелерін сақтауды қамтиды.
- Оқу залына кіру
Оқу залында жұмыс істеу үшін пайдаланушы мыналарды ұсынады:
* ұйымның немесе оқу орнының ресми хаты;
* немесе жеке өтініш (тәуелсіз зерттеушілер үшін).
Ұсынылған құжаттардың негізінде ұзарту мүмкіндігімен 1 жылға дейінгі мерзімге архив басшысының жазбаша рұқсаты беріледі.
- Жұмыс істеу тәртібі
Оқу залы демалыс және мереке күндерін қоспағанда, күн сайын сағат 08:00 — ден 16:00-ге дейін, үзіліс 12:00-ден 13:00-ге дейін жұмыс істейді. Айдың соңғы жұмасы-санитарлық күн.
- Архивтік құжаттарға қол жеткізу
Пайдаланушыларға архив қорларына, анықтамалық аппаратқа және басылымдарға тегін қолжетімділік беріледі.
* Мемлекеттік құпиялар және заңмен қорғалатын өзге де құпияларды;
* жеке деректер және азаматтардың жеке өмірі туралы мәліметтерді;
* құжаттардың меншік иесі белгілеген қол жеткізу шарттарын;
* қанағаттанарлықсыз жағдайдағы құжаттарды қамтитын құжаттарға қолжетімділік шектеледі.
- Құжаттарды беру және көшіру
* құжаттарды беру тапсырыс бойынша бір жұмыс күні ішінде жүзеге асырылады;
* пайдалану саны мен мерзімі шектелуі мүмкін;
* көшіру жазбаша өтініш бойынша ақылы негізде жүзеге асырылады (жылына 300 парақтан артық емес).
- Пайдаланушының құқықтары мен міндеттері
Пайдаланушы құжаттармен жұмыс істеуге, үзінді көшірмелер жасауға және көшірмелерге тапсырыс беруге құқылы.
Пайдаланушы міндетті:
* оқу залында жұмыс істеу ережелерін сақтау;
* құжаттардың сақталуын қамтамасыз ету;
* материалдарды пайдалану кезінде архивтік деректерді көрсету (қор, тізімдеме, іс, парақ).
- Жауапкершілік
Ережелерді бұзғаны үшін пайдаланушы оқу залына уақытша немесе үнемі кіре алмауы мүмкін. Құжаттарға залал келтіру заңнамаға сәйкес жауаптылыққа әкеп соғады.
Мысалы
Азамат ғылыми жұмысты дайындау үшін мемлекеттік архивке жүгінді. Жеке өтінішінің негізінде оған рұқсат ресімделді, содан кейін ол архивтік құжаттарға қол жеткізді және олармен белгіленген ережелерді сақтай отырып, оқу залында жұмыс істеді.
Терминдерді түсіндіру
Архивтің оқу залы-пайдаланушылардың архивтік құжаттармен жұмыс істеуіне арналған арнайы жабдықталған архив үй-жайы.
Архивтік құжаттар-тарихи, ғылыми, әлеуметтік немесе өзге де құндылығы бар және архивте сақтауға жататын құжаттар.
Архивтік анықтаманы мемлекеттік архивтен, ХҚКО арқылы немесе eGov.kz порталы арқылы онлайн тегін алуға болады.
Қалай өтініш беруге болады?
- (Ұлттық, облыстық, қалалық немесе аудандық) архивтің кенсесіне жүгіну;
- ХҚКО («Азаматтарға арналған үкімет» МК) арқылы өтініш беру;
- www.egov.kz электронды үкімет порталы арқылы ЭЦҚ пайдаланып өтініш беру;
- Шетел азаматтары сұранысты электронды пошта арқылы немесе пошталық байланыс арқылы жібере алады.
Қажетті құжаттар:
- Жеке куәлік немесе цифрлық құжат;
- Белгіленген үлгіде өтініш (Қазақстан Республикасының Мәдениет және спорт министрінің 2020 жылғы 29 мамырдағы №159 бұйрығының 1 қосымшасына сәйкес);
- Сұралған мәліметтерді растайтын құжаттар немесе олардың көшірмелері;
- Ноатриуспен куәландырылған сенімхат – өкіл арқылы өтініш берген жағдайда.
Қызмет көрсету мерзімі:
11 жұмыс күніне дейін. Егер екі немесе одан көп ұйымның құжаттарын зерттеу немесе 5 жылдан астам кезеңнің құжаттарын зерделеу қажет болған жағдайда, мерзім 25 жұмыс күніне дейін ұзартылуы мүмкін (өтініш берушіні міндетті түрде хабардар ету арқылы).
Қызметтің құны: Қызмет тегін көрсетіледі.
Ескеру қажет:
Нәтиже қағаз немесе электронды форматта беріледі. Егер жауаппен келіспеген жағдайда, өтініш беруші көрсетілетін қызметті берушіге, жоғары тұрған органдарға немесе сотқа шағымдануға құқылы.
Үй-жайларды ұсыну үшін концерт өткізу жоспарланып отырған таңдалған ұйым директорының атына еркін нысанда хат жолдау қажет.
Хатта мыналар көрсетіледі:
- концерттің тақырыбы мен мақсаты (мысалы, қайырымдылық, жас орындаушылардың концерті және т. б.);
- күні, уақыты және ұзақтығы;
- орындаушылардың репертуары;
- дыбыс/жарық жабдығы қажет пе;
- формат-кіру тегін, коммерциялық / коммерциялық емес.
- билеттерді сату және т. б;
- жауапты тұлғаның байланыс деректері.
Хатты қарағаннан кейін (15 жұмыс күні ішінде):
мәдениет ұйымының әкімшілігі үй-жай беру туралы шешім қабылдайды;
іс-шараны өткізу шарттары мен техникалық талаптарды көрсете отырып, жалдау шарты ресімделеді.
Маңызды: Концерт "Мәдениет туралы" ҚР Заңының талаптарына сәйкес болуы және қоғамдық тәртіпті бұзбауы тиіс.
Мысал
Егер ұйымдастырушы қалалық мәдениет үйінде жас орындаушылардың концертін өткізуді жоспарласа, ол мәдениет үйінің директорына концерттің күні мен бағдарламасын көрсете отырып хат жолдайды. Директор залды ұсыну мүмкіндігін растайды, содан кейін жалдау шарты жасалады. Егер іс — шараға Ресейден немесе Қырғызстаннан келген музыканттар шақырылса-ұйымдастырушы концерт өткізілгенге дейін Облыстың ішкі саясат басқармасына хабарлайды.
Ескерткіш немесе монумент орнату үшін әкімдікке (жергілікті атқарушы органға) ұсыныс беру керек. Қандай құжаттарды ұсыну керек:
- Идеяның сипаттамасымен қол қойылған өтініш.
- Жеке тұлғаның еңбегін немесе оқиғаның маңыздылығын растайтын құжаттар (мұрағат материалдары, жарияланымдар, марапаттар және т.б.).
- Тұлғаны келісу-оның Республикалық ономастика комиссиясы бекіткен тарихи тұлғалар тізіміне кіретіндігін тексеру.
Мысалы: егер кеншілерге немесе энергетиктерге ескерткіш орнату ұсынылса, онда бұл адамдардың аймақтың дамуына қосқан үлесін негіздеп, оны құжаттармен растау қажет.
Орнату шарттары:
- Ескерткіш көрнекті тұлға қайтыс болғаннан кейін кемінде 5 жыл өткен соң орнатылуы мүмкін (ерекшелік — каһармандық пен ерлік таныту, борышын орындау кезінде қаза болу, ел тәуелсіздігіне қомақты үлес қосу жағдайлары).
- Ескерткіштер мемлекеттік меншіктегі жалпы пайдалану орындарында орналастырылады.
Қарау тәртібі:
- Ұсыныс әкімдікте қаралады, әрі қарай Мәдениет және ақпарат министрлігі (МАМ) жанындағы Тарих және мәдениет ескерткіштерін қорғау жөніндегі комиссияға жіберіледі.
- Мақұлданған жағдайда ұсыныс ескерткіштерді орнату жөніндегі арнайы жоспарға енгізіліп, содан кейін жобаны іске асыру басталады.
Жоба және орнату: ескерткіш жобасы мүсіншілер арасындағы шығармашылық байқау арқылы таңдалады-бұл ашықтықты қамтамасыз етеді және сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін болдырмайды.
Маңдайша тілі: мемлекеттік емес ұйымдардың маңдайшасы мемлекеттік (қазақ) тілде болуы тиіс. Қажет болған жағдайда орыс және басқа тілдерде қайталауға жол беріледі.
Хабарлама тәртібі: хабарлама жоспарланған маңдайша орнатылғанға дейін кемінде 5 жұмыс күні бұрын жіберілуі тиіс.
Нысанның орналасқан жеріне байланысты хабарлама келесіге беріледі:
- Республикалық маңызы бар қаланың, астананың немесе облыс орталығының әкімдігі - егер объект осы қалаларда орналасқан болса ;
- Аудан әкімдігі - егер объект аудан орталықтарында, ауылдарда немесе кенттерде орналасқан болса.
Хабарламаға не қоса жолдау керек: маңдайшаның орналасқан жері туралы мәліметтері бар форма; маңдайшаның эскизі (графикалық сурет).
Әкімдік жоюға міндетті жазбаша ескертулер бере алады. Егер әкімдік хабарламаны алған сәттен бастап 4 жұмыс күні ішінде жауап жібермесе, кәсіпкер маңдайшаны өзі көрсеткен мерзімде орналастыруға құқылы.
Маңызды: ескертусіз немесе талаптарды бұза отырып, маңдайшаны орналастыру әкімшілік жауапкершілікке әкелуі мүмкін.
Объектілердің атауын көрнекті мемлекет және қоғам қайраткерлерінің, ғылым, мәдениет қайраткерлерінің және Қазақстан Республикасы мен әлемдік қоғамдастық алдында сіңірген еңбегі бар басқа да адамдардың атымен қайта атау, мемлекеттің тәуелсіздігін нығайтуға айрықша елеулі үлес қосқан батырлық пен батылдық танытқан тұлғалардың есімдерін беру жағдайларын қоспағанда, олар қайтыс болған күннен бастап бес жылдан кешіктірілмей жүзеге асырылады.
Туроператорлық қызметті лицензияны Шығыс Қазақстан облысының туризм басқармасында алуға болады.
Өтінім беру тәртібі:
Өтінім электрондық форматта www.egov.kz немесе www.elicense.kz порталдары арқылы ЭЦҚ (электрондық цифрлық қолтаңба) пайдалана отырып беріледі.
Қажетті құжаттар:
- Белгіленген нысандағы электрондық өтінім;
- Лицензиялық алымның төленгенін растайтын электрондық құжаттың көшірмесі;
- Біліктілік талаптарына сәйкестігі туралы мәліметтердің электрондық нысаны және оны растайтын құжаттар.
Қызмет көрсету мерзімдері:
- Лицензия беру – 6 жұмыс күніне дейін;
- Лицензияны қайта ресімдеу – 3 жұмыс күніне дейін (немесе қайта ұйымдастыру жағдайында 6 күн).
Лицензиялық алым мөлшері:
- Алғаш рет лицензия алған кезде – 10 АЕК;
- Қайта ресімдеу кезінде – мөлшерлеменің 10%-ы, бірақ 4 АЕК-тен аспайды.
Төлем екінші деңгейлі банктер немесе «электрондық үкімет» төлем шлюзі арқылы жүргізіледі.
Нәтижесі:
- Туроператорлық қызметке лицензияны және/немесе лицензия қосымшасын беру;
- Немесе бас тарту себептері көрсетілген дәлелді жауап.
Шағымдану тәртібі:
Әрекеттерге (әрекетсіздікке) қатысты шағым жоғары тұрған органға немесе сотқа досудьялық қараудан кейін беріледі. Шағымдар қаралу мерзімі:
- Қызмет көрсетуші тарапынан – 5 жұмыс күніне дейін;
- Жоғары тұрған орган тарапынан – 15 жұмыс күніне дейін.
Табысты мысал:
«А» жеке кәсіпкері www.elicense.kz порталы арқылы онлайн өтінім берген. Барлық құжаттар тексеріліп, лицензия 5 жұмыс күні ішінде ешқандай мемлекеттік органға жеке барусыз берілген.