Жиі қойылатын сұрақтар

Жұқпалы аурушаңдық инфекциялық процеске көптеген адамдар қатысқан кезде пайда болады, яғни халық арасында ауру санының артуы. Аурудың өршуі эпидемиологтардың көзіне жағдайлардың тіркелгені туралы хабарламалар (шұғыл хабарлама) келіп түскеннен кейін, сондай-ақ аурудың уақыты мен орны туралы мәліметтер келтірілген апта сайынғы деректерді талдау нәтижесінде түседі.

Қызылша-бұл ауа-тамшылы инфекциялар тобына жататын жедел жұқпалы вирустық ауру. Ауру адамнан адамға ауа арқылы, тыныс алу жолдарының тамшыларымен немесе жұқтырған адамдардың мұрнынан немесе тамағынан секрециялармен тікелей байланыста болады. Қызылша-адамның ең жұқпалы инфекцияларының бірі, өйткені инфекция көзімен байланысқаннан кейін қызылшаға қарсы вакцинацияланбаған адамдардың 90% - дан астамы ауырады.

Қызылша вирусы ағзаға тыныс алу жолдары арқылы енеді және негізінен жасушаларында көбейетін шырышты қабатта шоғырланады. Содан кейін вирус қан арқылы әртүрлі органдарға таралады. Вирус Бадамша бездерге, бауырға, өкпеге, сондай-ақ сүйек кемігіне әсер етуі мүмкін. Аурудың алғашқы белгілері-жөтел, дене температурасының көтерілуі, жыртылу, жарыққа сезімталдық және бөртпе, ол бастапқыда бетте, құлақтың артында, содан кейін бүкіл денеде пайда болады.

Аурудың ауыр ағымында асқынулар дамиды, мысалы, ортаңғы құлақтың, өкпенің, трахеяның, бронхтың қабынуы, сондай-ақ мидың қабынуы. Науқас кез-келген қабыну мен асқынудан өлуі мүмкін.

Көбінесе асқынулар бес жасқа дейінгі балаларда немесе 30 жастан асқан ересектерде дамиды. Ең ауыр асқынуларға соқырлық, энцефалит (мидың ісінуіне әкелетін инфекция), ауыр диарея және онымен байланысты дегидратация, құлақ инфекциясы (отит) және пневмония сияқты ауыр тыныс жолдарының инфекциялары жатады.

Павлодар облысының санитарлық-эпидемиологиялық бақылау департаменті қызылшаны жұқтырудан, сондай-ақ олардың асқынуынан сақтандыратын жалғыз тиімді құрал вакцинация екенін еске салады.

Қызылшаға қарсы Вакцинация 2 рет, 12-15 ай және 6 жаста жүргізіледі, бұл вакцинациядан кейінгі иммунитетті дамытуға мүмкіндік береді, бұл вакцинацияланған адамдарда өмір бойы болады.қызылшаға қарсы вакцинаның әрбір алынған дозасы баланың иммунитетін күшейтеді.

Вакцинация жүргізу үшін ДДҰ сертификаттаған және Қазақстан Республикасында тіркелген қызылшаға, қызамыққа, эпидемиялық паротитке қарсы аралас вакцина қолданылады. Вакцинация тұрғылықты жері бойынша емханалардың барлық егу кабинеттерінде тегін жүргізіледі.

Аурудың белгілері пайда болған кезде:

- өзін-өзі емдемеңіз, дәрігерді үйге шақырыңыз және дәрігердің нұсқауы бойынша ем алыңыз;

- үйде болу, жұмыс орындарына, сондай-ақ қоғамдық орындарға бармау;

- ауру балаларды мектептерге, мектепке дейінгі балалар мекемелеріне жібермеу.

Есіңізде болсын, ауруды емдеуден гөрі алдын-алу оңай!

Егер Сізге күндізгі шу кедергі келтірсе, онда шу деңгейін өлшей аласыз. Шуды өлшеуді санитариялық-эпидемиологиялық сараптама шеңберінде тиісті аккредитациясы бар мекемеге жүгіну арқылы жасауға болады.

Тұрғын үй-жайлардағы шудың рұқсат етілген деңгейінен асып кетуіне кінәлі адам ҚР ӘҚБтК-нің «Халықтың санитариялық-эпидемиологиялық саламаттылығы саласындағы заңнаманы, сондай-ақ, гигиеналық нормативтерді бұзу» 425-бабы бойынша жауапқа тартылуы мүмкін.

Көршілеріңіз шулы болса, алдымен олармен ауызша келіссөздер жүргізуге тырысу ұсынылады, мысалы жөндеу жұмыстарын ертеңге қалдыруға сұраңыз, егер келіссөздер нәтиже бермесе, 102 телефоны арқылы полицияға хабарласуға болады.

Егер сағат 22-ден таңғы 9-ға дейін жақын маңдағы ойын-сауық мекемелері немесе басқа адамдар демалуға кедергі келтірген жағдайда да Сіз полицияға хабарласа аласыз. Полиция қызметкерлері мұндай көршілерді Қазақстан Республикасының «Әкімшілік құқық бұзушылық туралы» Кодексінің (бұдан әрі – ҚР ӘҚБтК) «Тыныштықты бұзу» туралы 437-бабына сәйкес жауапкершілікке тартуға міндетті.

Мұндай адам COVID-19-тен айыққан деп бағаланады, демек, вакцинация ауырғаннан кейін 6 айдан ерте болмауы мүмкін. Егер адам басқа жұқпалы аурумен, мысалы, ЖРВИ-мен вакцинация арасында ауырып қалса, онда екінші вакцинация біріншісінен 21 күн өткен соң емес, қалпына келгеннен кейін 2 аптадан кейін жасалуы керек. Егер ол нақты COVID-19 болса, онда сіз вакцинаның екінші компонентін аурудан кейін бірден енгізуден бас тартуыңыз керек.

Адамның иммундық мәртебесі және жеке ерекшеліктері, соның ішінде ағзада қорғаныш ақуыздарды шығару қабілетіне орай.

Пандемия кезінде бұл вакцинаның жедел қажеттілігі туындады. COVID-19-қа қарсы вакциналардың жасалуы бүкіл әлемде жаппай инфекциялар мен коронавирустық инфекциялардан орын алған өлім-жітім жағдайында өтті. Сонымен қатар, фармацевтикалық компаниялар КВИ ның жылдам таралуына байланысты вакцинаның жасалуына маңызды ресурстарды салды . Бірақ оны шығару жылдамдығы компаниялардың қауіпсіздік хаттамаларын айналып өткендігін білдірмейді. «Спутник V» вакцинасына қатысты айтсақ, ол жасалынған Гамалеи ат. Ұлттық эпидемиология және микробиология ғылыми орталығы алдыңғы тәжірибелерге сүйеді. Пандемияға дейін де орталық вакциналар мен құрамында РНҚ бар қабықшалы вирустарға қарсы препараттар жасауға арналған технологиялық платформа ашты, оған SARS-CoV-2 жатады.

Қазақстан Республикасында бірде-бір вакцинация адамның чиптеуін көздемейді. Вакцинация жасамас бұрын, әркім вакцина құрамы туралы ақпарат беретін нұсқаулықпен танысуға құқылы.

Дүниежүзілік денсаулық сақтау ұйымы тіркеген коронавирустық инфекцияға қарсы вакциналардың арасында Қазақстанда жасалған 5 кандидат- вакцинасы бар.  Біріншісі - Қазақстан Республикасы Білім және ғылым министрлігі Ғылым комитетінің Биологиялық қауіпсіздік проблемалары ғылыми-зерттеу институты жасаған инбелсендірілген вакцина,  (бұдан әрі – БҚМ ҒЗИ), ол клиникалық сынақтардан өтуде. Қалған төртеуі - клиникаға дейінгі зерттеулер мен жасалынып жатқан  суббірлестірілген вакциналар:

1) Қазақ ұлттық аграрлық университеті мен Огайо штатының университетімен (АҚШ) бірлескен;

2) Қазақ ұлттық аграрлық университетімен;

3) М.Айқымбаев ат. аса қауіпті инфекциялар Ұлттық орталығымен;

4) БҚМ ҒЗИ.