Жиі қойылатын сұрақтар
Қарт адамды тәулік бойы тұратын арнаулы әлеуметтік қызметтер көрсету орталығына ресімдеу үшін "арнаулы әлеуметтік қызметтер көрсету орталықтарында арнаулы әлеуметтік қызметтер көрсетуге құжаттарды ресімдеу" мемлекеттік қызметін алу үшін тұрғылықты жері бойынша жұмыспен қамту және әлеуметтік бағдарламалар бөліміне, ХҚКО немесе портал арқылы жүгіну қажет eGov.kz.
Толық жауап
Егер қарт адам өзіне-өзі қызмет көрсету қабілетінен айырылып, тұрақты күтімді қажет етсе, оны тәулік бойы тұратын арнаулы әлеуметтік қызметтер көрсету орталығына орналастыру үшін «Арнаулы әлеуметтік қызметтер көрсету орталықтарында арнаулы әлеуметтік қызметтер көрсетуге құжаттарды ресімдеу» мемлекеттік қызметіне жүгіну қажет.
Мемлекеттік қызметті алу үшін:
- тұрғылықты жері бойынша жұмыспен қамту және әлеуметтік бағдарламалар бөліміне;
- «Азаматтарға арналған үкімет» мемлекеттік корпорациясына (ХҚКО);
- eGov.kz электрондық үкімет порталы арқылы жүгінуге болады.
Өтінішке Арнаулы әлеуметтік қызметтер көрсету стандартына сәйкес мынадай құжаттар (мәліметтер) қоса беріледі:
- өтініш (әрекетке қабілетсіз деп танылған адам үшін – заңды өкілінің өтініші);
- жеке басын куәландыратын құжат;
- амбулаториялық картадан немесе ауру тарихынан үзінді көшірмесі бар медициналық карта;
- мүгедектіктің белгіленгенін растайтын құжаттар (мәліметтер) және оңалтудың және абилитациялаудың жеке бағдарламасы (ОАЖБ) – мүгедектігі белгіленген жағдайда;
- адамды әрекетке қабілетсіз деп тану туралы сот шешімі – азамат әрекетке қабілетсіз деп танылған жағдайда;
- зейнеткерлік жасқа жеткенін растайтын құжаттар (мәліметтер) – зейнеткерлік жастағы азаматтар үшін;
- Ұлы Отан соғысының ардагері, жауынгерлік іс-қимылдар ардагері, жеңілдіктері бойынша Ұлы Отан соғысы ардагерлеріне теңестірілген ардагер немесе қаза тапқан әскери қызметшінің отбасы мүшесі мәртебесін растайтын құжаттар (мәліметтер) – тиісті мәртебесі болған жағдайда.
Құжаттар қағаз түрінде тапсырылған кезде олардың көшірмелері түпнұсқаларымен бірге салыстырып тексеру үшін ұсынылады. Тексерілгеннен кейін медициналық картаны қоспағанда, түпнұсқалар өтініш берушіге қайтарылады.
Құжаттар қабылданғаннан кейін арнаулы әлеуметтік қызметтерге қажеттілікті бағалау жүргізіледі. Бағалау нәтижелері ойынша азаматты тәулік бойы тұратын стационарлық үлгідегі арнаулы әлеуметтік қызметтер көрсету орталығына жіберу туралы шешім қабылданады.
Мемлекеттік қызмет көрсету мерзімі – 14 жұмыс күніне дейін.
Мысал
Жасына және денсаулық жағдайына байланысты қарт адам өзіне-өзі қызмет көрсету қабілетін толық жоғалтқан және тұрақты күтімді қажет етеді. Оның қызы жұмыспен қамту және әлеуметтік бағдарламалар бөліміне өтінішпен және қажетті құжаттармен жүгінеді. Арнаулы әлеуметтік қызметтерге қажеттілікті бағалау жүргізілгеннен кейін азаматты тәулік бойы тұратын стационарлық үлгідегі арнаулы әлеуметтік қызметтер көрсету орталығына жіберу туралы шешім қабылданады.
Терминдер
Арнаулы әлеуметтік қызметтер – өмірлік қиын жағдайда жүрген адамдарға (отбасыларға) көрсетілетін, әлеуметтік мәселелерді еңсеруге, олардың өздігінен өмір сүру қабілетін арттыруға және қоғамға бейімделуіне бағытталған қызметтер кешені.
ОАЖБ – мүгедектігі бар адамды оңалтудың және абилитациялаудың жеке бағдарламасы, онда қажетті оңалту іс-шараларының түрлері, көлемі және мерзімдері айқындалады.
Қазақстанда қиын өмірлік жағдайды өз бетінше еңсере алмайтын азаматтарға арнаулы әлеуметтік қызметтер (ҚҚҚ) көрсетіледі. Бұл ҚР Әлеуметтік кодексінің 131-бабында көзделген.
АӘҚ алушылары болуы мүмкін:
- I–II топтағы мүгедектігі бар адамдар;
- отбасының қолдауы жоқ қарт адамдар;
- мүгедектігі бар немесе ауыр сырқаттары бар балалар;
- тұрмыстық зорлық-зомбылық пен адам саудасының құрбандары;
- үйсіз және баспанасыз қалғандар;
- бас бостандығынан айыру орындарынан босатылған адамдар.
Қызметтер адамның жағдайына байланысты үйде, жартылай стационарда, стационарда, уақытша болу жағдайында көрсетілуі мүмкін.
Мысал:
Жалғыз тұратын және күтімді қажет ететін 82 жастағы қарт әйел үйде әлеуметтік қызмет ала алады - әлеуметтік қызметкердің келуі, тазалауға көмек, азық-түлік сатып алу, емханаға сүйемелдеу.
«Инватакси» Қызметін алу үшін мүгедектік туралы анықтаманы, №026/у нысаны бойынша дәрігерлік-консультациялық комиссияның (ДКК) қорытындысын қоса бере отырып, Жұмыспен қамту және әлеуметтік бағдарламалар бөліміне өтініш беру қажет:
Қызмет кімдерге көрсетіледі:
- Өздігінен қозғала алмайтын мүгедектігі бар адамдарға;
- Серіктес қажет ететін мүгедектігі бар балаларға;
- Өзін-өзі күту қабілетін шектейтін ауыр психикалық бұзылыстары бар адамдарға.
Қызмет тегін көрсетіледі және елді мекеннің шегінде немесе әлеуметтік маңызы бар нысандарға (аурухана, оңалту орталығы және т.б.) дейін жүзеге асырылады.
Мысал:
Өскемен қаласының ІІ топтағы мүгедектігі бар тұрғыны жұмыспен қамту және әлеуметтік бағдарламалар бөліміне өтініш пен құжаттарын тапсырады. Оны қызмет алушылар тізіміне енгізеді. Сапар қажет болған жағдайда ол инватакси диспетчерлік қызметіне бір тәулік бұрын хабарласады. Көлік үйіне келіп, оны емханаға және кері тегін жеткізеді.
Арнайы әлеуметтік қызметтер өмірдің қиын жағдайына тап болып, оны өздігінен еңсере алмайтын адамдарға көрсетіледі. Бұл уақытша қиындықтар да, сондай-ақ тұрақты түрде қолдауды қажет ететін жағдайлар да болуы мүмкін.
Мұндай қызметтерді келесі санаттағы адамдар ала алады:
I-II топтағы мүгедектігі бар азаматтар, әсіресе тұрақты күтімді, оңалтуды немесе күнделікті өмірде сүйемелдеуді қажет ететіндер;
туған-туыстарының қолдауынсыз қалған және өз-өзіне қарауға қауқарсыз қарт адамдар;
психоневрологиялық аурулары немесе тірек-қимыл аппараты бұзылыстары бар мүмкіндігі шектеулі балалар;
тұрмыстық зорлық-зомбылықтың (отбасылық және сексуалдық) құрбандары;
адам саудасының құрбандары;
өмірдің қиын жағдайына тап болғандар;
бас бостандығынан айыру орындарынан босатылған және қалыпты өмірге оралу үшін көмекке мұқтаж адамдар.
Қызметтер адамның жағдайына және қажеттіліктеріне байланысты стационарлық, жартылай стационарлық жағдайда немесе үйде көрсетілуі мүмкін.
Инватакси қызметтерін алу үшін мүгедектігі бар адам немесе оның заңды өкілі тұрғылықты жері бойынша жұмыспен қамту және әлеуметтік бағдарламалар бөлімдеріне мынадай құжаттар топтамасымен инватакси қызметтерін ұсынуға өтініш береді:
- Жеке басын куәландыратын құжат немесе цифрлық құжаттар сервисінен (сәйкестендіру үшін) электрондық құжат
- Мүгедектікті анықтау туралы анықтама
- Дәрігерлік-консультациялық комиссияның № 026/у нысандағы анықтамасы.
Қызмет кімдерге көрсетіледі?
- Өз бетінше жүруде қиындықтары бар мүгедектігі бар адамдарға.
- Сүйемелдеп жүруді қажет ететін мүгедектігі бар балаларға.
- Өзін-өзі күтуге және мінез-құлқын бақылауға қабілеті шектеулі II және III дәрежелі ауыр психикалық ауытқулары бар адамдарға.
«Мүгедектігі бар адамдарды және мүгедектігі бар балаларды санаторий-курорттық емдеумен қамтамасыз етуге құжаттарды ресімдеу» мемлекеттік көрсетілетін қызметі өтініш негізінде ХҚКО, тұрғылықты жеріне жұмыспен қамту бөлімдері арқылы «Жеке басты куәландыратын құжаттар туралы» Қазақстан Республикасының Заңына сәйкес ұсынылатын мүгедектігі бар адамның жеке басын куәландыратын құжатымен немесе мүгедектігі бар адамның жеке басын куәландыратын сандық құжаттар сервисі (сәйкестендіру үшін).