Жиі қойылатын сұрақтар
Жедел медициналық жәрдемнің келу уақыты қоңырау шақыртуларының жеделдік санатына байланысты және 10-нан бастап 60 минутты құрайды.
103 нөміріне қоңырау келіп түскеннен кейін жедел медициналық жәрдем станциясының диспетчері қоңырауды қабылдап, науқастың жай-күйі туралы қажетті ақпаратты нақтылайды және 5 минут ішінде қоңырау шақырту жеделдігінің санатын айқындайды.
Науқастың жай-күйінің ауырлығына байланысты қоңырау шақыртулары төрт санатқа бөлінеді:
- 1 жеделдік санаты - өмірге тікелей қауіп төндіретін жағдай. Бригаданың келу уақыты – 10 минутқа дейін.
- 2 жеделдік санаты – өмірге әлеуетті қауіп төндіретін жағдай. Бригаданың келу уақыты – 15 минутқа дейін.
- 3 жеделдік санаты – денсаулыққа әлеуетті қауіп төндіретін жағдай . Бригаданың келу уақыты – 30 минутқа дейін.
- 4 жеделдік санаты – өмірге немесе денсаулыққа тікелей қауіп төндірмейтін жіті ауру немесе созылмалы аурудың өршуі. Бригаданың келу уақыты – 60 минутқа дейін.
1-3 санаттағы қоңыраулар шақыртуларға жедел медициналық жәрдем бригадалары қызмет көрсетеді. Медициналық-санитариялық алғашқы көмек көрсету ұйымымен 4-санаттағы қоңырау шақыртулар жұмыс уақытында емханалардың мобильді бригадаларына берілуі мүмкін, келу уақытының нормативі сол қалпында 60 минутқа дейінгі уақытты құрайды.
Келу уақытының нормативі 103 нөмірін терген сәттен бастап емес, бригадаға диспетчермен қоңырау шақыртулардың берілу сәтінен бастап есептелетіндігін ескеру қажет.
Мысал
Адамда кенет инсульт белгілері біліне бастады: тілдің күрмеленуі, қолдың әлсіреуі және бет ассиметриясы. Бұндай қоңырау 1 жеделдік санатына жатқызылады, сондықтан жедел медициналық жәрдем бригадасы диспетчердің қоңырау шақыртуды берген сәтінен бастап 10 минут ішінде келуі тиіс.
Терминдерді түсіндіру
Қоңырау шақырту жеделдігінің санаты – науқастың өмірі мен денсаулығына қауіп-қатер дәрежесі, ол медициналық көмектің көрсетілу тәртібі мен мерзімін қою үшін жедел медициналық жәрдем диспетчерімен айқындалады.
Жедел медициналық жәрдем станциясы (ЖМЖС) – 103 нөмірі бойынша тәулік бойы қоңыраулардың қабылданылуын қамтамасыз ететін және халыққа жедел медициналық жәрдем көрсететін медициналық ұйым.
Үйде медициналық қызмет көрсету өздігінен қозғалу және медициналық ұйымдарға бару мүмкіндігі шектеулі пациенттерге жүзеге асырылады.
Үйде көмек көрсетуге негіз болып емдеуші дәрігер растаған медициналық көрсеткіштер табылады.
Кімдер үйде қызмет көрсетуге жатады
Осы санатқа келесі пациенттер жатады:
• қозғалу мүмкіндігі шектеулі (мүгедектігі бар, төсек тартып жатқан науқастар);
• ауыр жағдаймен өтетін жедел аурулары бар;
• созылмалы аурулары асқыну сатысында;
• ағза функциялары айқын бұзылған қарт жастағы пациенттер;
• операциядан немесе жарақаттан кейін үйде бақылауды қажет ететін пациенттер.
Ұйымдастыру тәртібі
Үйде қызмет алу үшін қажет:
- Тіркелген емханаға жүгіну.
- Дәрігердің қарауынан өтіп, үйде қызмет көрсету қажеттілігі туралы қорытынды алу.
- Үйде бақылауға алынатын пациенттер тізіміне енгізілу.
Нәтиже
Пациентке үйде медициналық көмек көрсетіледі (қарау, ем тағайындау, динамикалық бақылау) немесе көрсеткіштердің жоқтығы туралы шешім қабылданады.
Мысал
Қозғалу мүмкіндігі шектеулі қарт пациент емханаға өздігінен бара алмайды. Дәрігер үйде қызмет көрсетуді рәсімдеп, тұрақты түрде қарап отырады.
Терминдерге түсіндірме
Үйде қызмет көрсету — пациенттің тұрғылықты жері бойынша медициналық көмек көрсету нысаны.
Емдеуші дәрігер — пациентті үйде бақылау қажеттілігі туралы шешім қабылдайтын медицина қызметкері.
Пациенттерді мемлекет есебінен шетелге емдеуге жіберу қажетті медициналық көмекті Қазақстан Республикасының медициналық ұйымдарында көрсету мүмкін болмаған жағдайларда жүзеге асырылады.
Жіберудің орындылығы туралы шешім республикалық деңгейдегі бейінді мамандардың қорытындылары негізінде қабылданады.
Кімдер жіберілуі мүмкін
Мынадай пациенттер:
- Қазақстанда қажетті емді алу мүмкіндігі жоқ;
• шетелде емделу қажеттілігі туралы медициналық қорытындысы бар;
• бейінді мамандар тарапынан жіберудің орындылығы расталған.
Жіберу тәртібі
Мәселені қарау үшін қажет:
- Республикалық деңгейдегі бейінді мамандардан шетелде емделуге ұсыныс берілген консультативтік қорытынды алу.
- Пациенттің медициналық құжаттарының топтамасын дайындау.
- Құжаттарды өңірлік денсаулық сақтау басқармасы арқылы Қазақстан Республикасы Денсаулық сақтау министрлігінің жұмыс органына жолдау.
Нәтиже
Қарау қорытындысы бойынша келесі шешімдердің бірі қабылданады:
• пациентті мемлекет есебінен шетелге емделуге жіберу;
• дәлелді бас тарту.
Мысал
Пациентке Қазақстанда жүргізілмейтін жоғары технологиялық ем қажет. Республикалық мамандардың қорытындысын алғаннан кейін оның құжаттары Денсаулық сақтау министрлігіне жолданып, нәтижесінде шетелде емделуге жіберу туралы шешім қабылданды.
Терминдерге түсіндірме
Республикалық медициналық ұйымдар — пациенттің жағдайын бағалауға қажетті сараптамалық мүмкіндігі бар республикалық деңгейдегі мамандандырылған медициналық мекемелер.
Денсаулық сақтау басқармасы (ДСБ) — өңірдегі денсаулық сақтау мәселелерін үйлестіретін және пациент құжаттарын жолдайтын жергілікті атқарушы орган. Денсаулық сақтау министрлігінің жұмыс органы — құжаттарды қарап, шетелге емдеуге жіберу туралы шешім қабылдайтын құрылымдық бөлімше.
Медициналық мекемелердегі емханалар мен ауруханалардағы медициналық қызмет көрсету сапасына «Пациенттің құқықтарын қолдау қызметі» бөліміне, бас дәрігерге, бас дәрігердің бақылау және сапа жөніндегі орынбасарына; облыстың денсаулық сақтау басқармасына, облыстың медициналық және фармацевтикалық бақылау комитетінің Департаментіне жүгінуге болады. Сіз қабылдауға жазыла аласыз немесе «е-Өтініш» жүйесінде өтініш бере аласыз. Шағым беру кезінде нақты фактілер мен жағдайларды, күндерді және т.б. көрсетуді ескеру қажет. Растайтын құжаттарды немесе дәлелдемелерді (бар болса) қоса беріңіз. Мәселені нақты және егжей-тегжейлі тұжырымдау қажет. Егер шағым пациенттің құқықтарының бұзылуына немесе көрсетілген қызметтердің сапасына байланысты болса, бұл ақпарат мәселені қарауды жеделдетуге және жағдайды жақсарту үшін шаралар қабылдауға көмектеседі.
1 жасқа дейінгі балаларға тегін тамақ беру Бұйрыққа сәйкес қатаң түрде жүзеге асырылады. Абсолютті көрсеткіштер:
- жасанды тамақтандыру:
- медициналық:
- емізетін ананың аурулары:
- АИТВ-инфекциясы, туберкулездің белсенді түрі;
- баланың аурулары:
- расталған туа біткен лактаза жеткіліксіздігі, галактоземия, фенилкетонурия, «үйеңкі сиропы» ауруы;
- әлеуметтік: асырап алынған балалар.
Салыстырмалы көрсеткіштер:
- жасанды тамақтандыру:
- медициналық:
бейінді маманның қорытындысы болған кезде дәрілік препараттарды (цитостатиктер, радиоактивті, қалқанша безінің, психотроптық, есірткі) қабылдаумен сүйемелденетін емізетін ананың аурулары:
жедел психикалық аурулар (психоздар немесе босанғаннан кейінгі ауыр депрессиялар), туа біткен және жүре пайда болған жүрек ақаулары, жүрек-қантамыр жүйесінің декомпенсациясымен бірге жүретін жүрек аурулары, эндокриндік аурулардың ауыр түрлері, аллергиялық аурулардың ауыр түрлері;
- жасанды және аралас тамақтандыру:
медициналық:
бейінді маманның қорытындысы болған кезде дәрілік препараттарды (цитостатиктер, радиоактивті, қалқанша безінің, психотроптық, есірткі) қабылдаумен сүйемелденетін емізетін ананың аурулары:
қан жүйесі мен қан түзуші аппарат ауруларының ауыр түрлері, қатерлі онкологиялық аурулар, бүйрек жеткіліксіздігінің дамуымен бүйрек ауруларының ауыр түрлері, іріңді-септикалық аурулар, гипогалактияның бастапқы түрлері;
- әлеуметтік:
- көп жүктілік кезіндегі балалар;
- білім беру ұйымдарында күндізгі оқу нысаны бойынша оқитын аналардың балалары,
- ананы стационарлық емдеу
Денсаулық сақтау кодексіне сәйкес тегін медициналық көмектің кепілдік берілген көлемі шеңберінде дәрілік заттармен, медициналық мақсаттағы бұйымдармен, мамандандырылған дәрілік заттармен, иммунобиологиялық препараттармен қамтамасыз ету:
1) денсаулық сақтау ұйымдарының дәрілік формулярларына сәйкес стационарлық және стационарды алмастыратын жағдайларда жедел жәрдем, сондай-ақ мамандандырылған көмек, оның ішінде жоғары технологиялық медициналық қызметтер көрсету кезінде;
2) профилактикалық егулер жүргізілетін аурулардың тізбесіне сәйкес алғашқы медициналық-санитарлық көмек көрсету кезінде;
3) тіркелген жері бойынша медициналық ұйымда бекітілген тізбеге сәйкес амбулаториялық жағдайларда алғашқы медициналық-санитариялық және мамандандырылған көмек көрсету кезінде.